Επισκεπτόμαστε μερικά από τα πιο ωραία οινοποιεία της Ιταλίας. Ανοίγουμε ένα μπουκάλι Chianti στην Τοσκάνη, τσουγκρίζουμε με Aglianico στην Καμπανία και απολαμβάνουμε τα έντονα αρώματα ενός Nero d’ Avola στη Σικελία.
Από τις εντυπωσιακές εικόνες αμπελώνων που ξεπροβάλουν ανάμεσα σε μαγευτικά εξοχικά τοπία, ως τα αρώματα που αναδύονται περιστρέφοντας ένα βαθυκόκκινο Brunello di Montalcino, η αμπελουργία παραμένει διαχρονικά άρρηκτα συνδεδεμένη με την κουλτούρα και τον τρόπο ζωής κάθε περιοχής της Ιταλίας. Με τον ίδιο τρόπο που δεν νοείται ταξίδι στην Τοσκάνη χωρίς μια στάση στα περίφημα οινοποιεία που φωλιάζουν ανάμεσα στους καταπράσινους απαλούς λόφους, εξίσου μοιάζει ανολοκλήρωτη η εικόνα ενός τραπεζιού μιας αυθεντικής τρατορίας στον ιταλικό νότο, αν πάνω στο ασπροκόκκινο καρό τραπεζομάντηλο δεν υπάρχει ένα μπουκάλι Taurasi DOCG.
Από το Άστι, την «Πόλη των 100 πύργων» στο βορά και τις φυσαλίδες της χαράς που ξεπηδούν από ένα ημιαφρώδες Moscato d’ Asti ως τις ηφαιστειακές πλαγιές της Αίτνας και τον γήινο χαρακτήρα ενός Nerello Cappuccio, κάθε ιταλικός αμπελώνας και οινοποιείο διαθέτει τη δική του μοναδική γοητεία. Η οποία δεν περιορίζεται στους εξαιρετικούς οίνους, τις πρακτικές βιολογικής οινοποίησης ή τη φιλοσοφία των ελάχιστων παρεμβάσεων, αλλά ξεδιπλώνεται με φόντο το συνδυασμό μαγευτικής φύσης και αρχιτεκτονικής που σέβεται τη μοναδικότητα, την κληρονομιά και την παράδοση κάθε ιταλικής περιφέρειας.
Κι αν η Τοσκάνη πρωταγωνιστεί στον ιταλικό οινικό χάρτη ως η πιο γραφική οινοπαραγωγική regione της χώρας -ίσως ολόκληρου του κόσμου-, εξίσου αποζημιώνουν τον ταξιδιώτη και οι παρακάτω περιοχές, με state-of-the-art επισκέψιμα οινοποιεία που ανάγουν την οινογευσία σε αξέχαστη εμπειρία. Σ’ εμάς δεν μένει παρά να ευχηθούμε «Buon viaggio e salute».
Διαβάστε επίσης:
Οινοποιία Ψαρούλη: Σύγχρονη οινοποίηση σε πήλινους αμφορείς

Instagram/Carapace Winery – Tenute Lunelli
Tenuta Castelbuono, Ούμπρια
Πολύ περισσότερο από ένα απλό οινοποιείο, το Carapace στο κτήμα Tenuta Castelbuono (Vocabolo Castellaccio, 9) είναι μια θολωτή κατασκευή που μοιάζει να αναδύεται απευθείας μέσα από τους λόφους της Ούμπρια. Πραγματικό έργο τέχνης σχεδιασμένο από τον διακεκριμένο Ιταλό γλύπτη Arnaldo Pomodoro, το Carapace δημιουργήθηκε με τρόπο που να εναρμονίζεται με το γύρω τοπίο, με τις σκόπιμες ρωγμές στη χάλκινη στέγη να μιμούνται εκείνες που συναντά κανείς στο έδαφος. Μοναδικό και αναμφίβολα εντυπωσιακό, το οινοποιείο είναι αφιερωμένο στην καλλιέργεια σταφυλιών της γηγενούς, στην περιοχή, αρχαίας ποικιλίας Sagrantino, όπως και το υπόλοιπο κτήμα της οικογένειας Lunelli στην Ούμπρια.
Από την απόκτηση του έκτασης 74 στρεμμάτων κτήματος Tenuta Castelbuono το 2001, η οικογένεια Lunelli εστίασε στη μετάβαση των υφιστάμενων αμπελώνων σε καθεστώς βιολογικής καλλιέργειας, με μια διαδικασία που συνδύαζε τη φύτευση νέων κλημάτων και την αναβάθμιση των υπαρχόντων, μέσω ενός σύνθετου προγράμματος κλωνοποίησης. Οι προσπάθειες αυτές διασφάλισαν ότι η παραγωγή του κτήματος φέρει πιστοποίηση βιολογικού προϊόντος, με τα εξαιρετικά γευστικά κρασιά να προσελκύουν στο Carapace οινόφιλους απ΄ όλο τον κόσμο. Στα πλαίσια προγραμματισμένης επίσκεψης, θα σας προσφερθεί το μονοποικιλιακό Sagrantino που τρυγιέται με το χέρι τον Οκτώβριο, θα μυηθείτε στην παράδοση του Montefalco Sagrantino -της ποικιλίας που άλλοτε έδινε μόνο γλυκά κρασιά προοριζόμενα για θρησκευτικές τελετές- και θα απολαύσετε τις ισορροπημένες τανίνες και τα αρώματα βιολέτας-κερασιού του Rosso di Montefalco.

Instagram/Avignonesi Winery
Avignonesi, Τοσκάνη
Ξεπροβάλλοντας ανάμεσα στους χαρακτηριστικούς, ήπια κυματιστούς λόφους της Τοσκάνης, μεταξύ των πέτρινων παραμυθένιων σκηνικών του Μοντεπουλτσιάνο και της Κορτόνα, το κτήμα Avignonesi (Via Colonica 1) συγκαταλέγεται στους κορυφαίους παραγωγούς οίνων Montepulciano. Το μεγαλύτερο μέρος των 400 στρεμμάτων του αμπελώνα του είναι αφιερωμένο στην ποικιλία Sangiovese, ενώ τα ιδιαίτερα, κυκλικά αμπελοτεμάχια της ποικιλόμορφης έκτασής του είναι αυτά που το διαφοροποιούν από τα πολυάριθμα κτήματα της περιοχής.
Πιστό στη δέσμευση για βιώσιμη λειτουργία, το τοσκανέζικο Avignonesi πρωτοπορεί στη βιοδυναμική αμπελουργία, υιοθετώντας μια προσέγγιση ελάχιστης παρέμβασης, με στόχο την παραγωγή βιολογικών κρασιών που παραμένουν πιστά στην καταγωγή τους. Από τη δεκαετία του 1970 που ιδρύθηκε, το κτήμα έχει πλέον εξελιχθεί σ΄ έναν ολοκληρωμένο προορισμό για τους λάτρεις του κρασιού, προσφέροντας ένα ευρύ φάσμα υπηρεσιών φιλοξενίας. Από μαθήματα μαγειρικής και ξεναγήσεις στους αμπελώνες, μέχρι πτήσεις με αερόστατο την ώρα της ανατολής και ιδιωτικά γεύματα, όλα συνοδεύονται από αξέχαστα κρασιά: ένα κομψό 50&50 Toscana I.G.T. Rosato, τον πρώτο λευκό οίνο της Τοσκάνης που παλαιώνεται σε βαρέλι, ένα In Grandi Annate που θα φυλάξετε για χρόνια και τέλος, τη γλυκιά αλλά αιθέρια γεύση ενός Vin Santo di Montepulciano D.O.C. Toscana, του διάσημου κρασιού της περιοχής που οι ρίζες του εντοπίζονται στην εποχή της Αναγέννησης.

Instagram/Castiglion del Bosco Winery
Castiglion del Bosco, Τοσκάνη
Με ιστορία άνω των 1.000 ετών, το Castiglion del Bosco δεν είναι απλά ένα οινοποιείο, αλλά ένα μυθικό όνομα βαθιά συνδεδεμένο με την πλούσια παράδοση οινοποίησης της Τοσκάνης. Η έκταση του κτήματος πλησιάζει τα 5.000 στρέμματα, καθιστώντας το ένα από τα μεγαλύτερα της περιοχής, ενώ η φημισμένη για την ομορφιά της περιοχή Val d’Orcia που το αγκαλιάζει, αποτελεί Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO. Κι όπως συμβαίνει με πολλά από τα ωραιότερα οινοποιεία και αμπελώνες της Ιταλίας, στο Castiglion del Bosco η φύση έχει τον πρωταγωνιστικό ρόλο. Στο πλαίσιο της βιολογικής καλλιέργειας που εφαρμόζει το οινοποιείο, τα αμπέλια δέχονται ελάχιστες έως καθόλου παρεμβάσεις, αφήνοντάς τα να ακολουθήσουν τη δική τους φυσική πορεία. Ως αποτέλεσμα, οι τέσσερις ετικέτες Brunello di Montalcino DOCG του κτήματος χαίρουν παγκόσμιας φήμης για την εξαιρετική τους ποιότητα.
Εκτός από τους έκτασης 153 στρεμμάτων αμπελώνες και το οινοποιείο, στις εγκαταστάσεις του Castiglion del Bosco περιλαμβάνονται το πολυτελές ξενοδοχείο Rosewood -ένα γαλήνιο καταφύγιο επανασύνδεσης με τη φύση- και ένας ιδιωτικός όμιλος γκολφ με γήπεδο 18 οπών, σχεδιασμένο έτσι ώστε να εναρμονίζεται απόλυτα με το γύρω τοπίο της Τοσκάνης. Στις κομψές κάβες του Castiglion στεγάζεται επίσης το Millecento Wine Club -μία από τις αποκλειστικότερες λέσχες οίνου παγκοσμίως, στην οποία η συμμετοχή γίνεται μόνο κατόπιν πρόσκλησης.
Διαβάστε επίσης:
Η άνοδος των «φυσικών» κρασιών και η γενιά που αλλάζει τις οινικές συνήθειες

Official site/Antinori nel Chianti Classico
Antinori nel Chianti Classico, Τοσκάνη
Η οινική περιήγηση στην παγκοσμίου φήμης περιοχή της Ιταλίας με την απαράμιλλη ποιότητα κρασιών δεν θα ήταν ολοκληρωμένη χωρίς τουλάχιστον μία ακόμη στάση και δη, στο εντυπωσιακό Antinori nel Chianti Classico ( Via Cassia per Siena, 133). Όπως και στο προαναφερθέν Tenuta Castelbuono, πέρα από τους πανέμορφους αμπελώνες, αυτό που προσελκύει τους επισκέπτες είναι ο εντυπωσιακός σχεδιασμός του οινοποιείου και η διαμόρφωση του κτήματος, έργο του καταξιωμένου αρχιτέκτονα Marco Casamonti.
Κατασκευασμένο αποκλειστικά με τοπικά υλικά και με τρόπο που σέβεται και αναδεικνύει το περιβάλλον, το οινοποιείο Antinori nel Chianti Classico είναι ένα κτίσμα που μοιάζει σχεδόν αόρατο μέσα στο τοπίο: το τριώροφο κτίριο με τον σπειροειδή πυρήνα φαίνεται να ενσωματώνεται στους λόφους της Τοσκάνης, καθώς η κλιμακωτή στέγη του καλύπτεται εξ’ ολοκλήρου από καλλιεργήσιμη γη. Το χαμηλότερο επίπεδο προορίζεται για την αποθήκευση και την παραγωγή οίνου, στο δεύτερο θα επισκεφθείτε το μουσείο και τη βιβλιοθήκη πριν βρεθείτε στο χώρο γευσιγνωσίας με ένα ποτήρι Pèppoli Chianti Classico στο χέρι, ενώ η εντυπωσιακή ελικοειδής σκάλα που αποτελεί το κεντρικό στοιχείο ολόκληρου του οινοποιείου, οδηγεί με απαράμιλλη ιταλική κομψότητα από τη μία εμπειρία στην επόμενη.
Πέρα από την εκπληκτική αρχιτεκτονική, ο σχεδιασμός του Antinori nel Chianti Classico απέβλεπε εξίσου στη λειτουργικότητα και στην αριστεία κατά την οινοποίηση. Έτσι, η κατασκευή υλοποιήθηκε με προδιαγραφές για οινοποίηση μέσω της βαρύτητας -δηλαδή χωρίς τη χρήση αντλιών- και με στόχο τη διασφάλιση ιδανικών κλιματικών συνθηκών για την παραγωγή και την παλαίωση του κρασιού, αξιοποιώντας αποκλειστικά φυσικά στοιχεία.

Official site/Mastroberardino
Mastroberardino Mirabella Eclano, Καμπανία
Η οικογένεια Mastroberardino, αναγνωρισμένη για την αναβίωση της οινοποιίας της Καμπανίας μετά τον Β’ Π.Π., έσωσε από την πιθανή εξαφάνιση ποικιλίες σταφυλιού που σήμερα θεωρούνται παγκόσμιας κλάσης, καθιστώντας τες αναπόσπαστο κομμάτι της ιταλικής οινικής κουλτούρας. Όπως είναι φυσικό για μια οικογένεια τόσο αφοσιωμένη στη διατήρηση αρχαίων ποικιλιών, η βιωσιμότητα αποτελεί μία από τις βασικές αρχές του κτήματος. Οι αμπελώνες καλλιεργούνται με βιολογικές μεθόδους, έχουν πραγματοποιηθεί επενδύσεις σε τεχνολογίες εξοικονόμησης ενέργειας, ενώ οι καλλιεργούμενες εκτάσεις έχουν μετατραπεί σε βιότοπους και πηγές τροφής για ζωτικής σημασίας επικονιαστές.
Αν και η εκτεταμένη εδαφική αυτοκρατορία της οικογένειας Mastroberardino είναι διάσπαρτη ανά τη χώρα, το κτήμα Mirabella Eclano (Via Re Manfredi, 29-31-33) αποτελεί τον βασικό της παραγωγικό πυλώνα και το ίδιο το οινοποιείο έναν προορισμό που αξίζει οπωσδήποτε να επισκεφθεί κανείς. Στο κτήμα των 160 στρεμμάτων, το οποίο εκτείνεται σε μια σειρά από λόφους με κλίση, στην περιοχή Taurasi της νότιας Ιταλίας, καλλιεργούνται κυρίως σταφύλια της ποικιλίας Aglianico, όπως επίσης Greco, Fiano και Falanghina, με χαρακτηριστικό γνώρισμα την παρουσία πολύ παλαιών αμπελιών. Εντός της ίδιας έκτασης, οι επισκέπτες που θέλουν να ζήσουν την εμπειρία στο έπακρο, μπορούν να επιλέξουν για γαλήνια διαμονή το Radici Resort, ν’ απολαύσουν τοπικές γεύσεις στο εστιατόριο Morabianca του θερέτρου, να παίξουν γκολφ στο Mirabella Golf Club, να πάρουν μέρος στο πρόγραμμα fitness που συνδυάζει πεζοπορία και ασκήσεις στους αμπελώνες, ή να αφιερώσουν μια ώρα στην αναζωογόνηση και την ανανέωση στο Spa του κτήματος.

Instagram/Barone Pizzini
Barone Pizzini, Φραντσιακόρτα
Αν και το Prosecco είναι αναμφίβολα το πιο διάσημο ιταλικό αφρώδες κρασί, η λιγότερο γνωστή Franciacorta αποκτά σταδιακά το δικό της πιστό κοινό. Παράγεται στη μικρή, ομώνυμη περιοχή της Λομβαρδίας στη βόρεια Ιταλία και σε αντίθεση με το Prosecco, η Franciacorta παρασκευάζεται με μέθοδο παρόμοια μ΄ εκείνη της σαμπάνιας. Καθώς η δεύτερη ζύμωση πραγματοποιείται μέσα στη φιάλη, το αποτέλεσμα είναι ένα αφρώδες κρασί με πολύ μεγαλύτερη πολυπλοκότητα και πιο βαθιά γευστικά χαρακτηριστικά. Αν και στην περιοχή της Φρατσιακόρτα υπάρχουν πολλά υπέροχα οινοποιεία, το κτήμα Barone Pizzini ( Via S. Carlo, 14) αξίζει ιδιαίτερης μνείας, καθώς πέτυχε το αξιοσημείωτο κατόρθωμα να γίνει το πρώτο που παρήγαγε Franciacorta με πιστοποίηση DOCG από βιολογικά σταφύλια.
Το ίδιο το οινοποιείο στεγάζεται σ’ ένα μοντέρνο κτίριο υψηλής αισθητικής, το οποίο έρχεται σε έντονη αντίθεση με το τοπίο των απέραντων ιταλικών λόφων που το περιβάλλουν. Η επίσκεψη ξεκινά με ξενάγηση στους εντυπωσιακούς αμπελώνες και συνεχίζεται στα κελάρια, όπου εξηγείται αναλυτικά η διαδικασία οινοποίησης. Η εμπειρία ολοκληρώνεται με μία από τις τρεις διαφορετικές επιλογές καθοδηγούμενης γευσιγνωσίας των κορυφαίων οίνων Franciacorta του κτήματος Barone Pizzini, συνοδεία τοπικών εδεσμάτων, ενώ στο κτήμα θα σας προτείνουν επίσης τα πιο ιστορικά κοντινά μνημεία και τα γραφικότερα χωριά για να συνεχίσετε το ταξίδι σας.
Διαβάστε επίσης:
«Και στις σουμάδες σας»: Η ιστορία ενός παραδοσιακού ποτού με άρωμα αμυγδάλου
Σκορδομακάρονα: Η μακαρονάδα με τα λίγα υλικά που έφτιαχναν από την Κρήτη μέχρι τη Σμύρνη