Στο κουζινάκι της γιαγιάς, το αυγό μπορεί να ήρθε μόλις από το κοτέτσι, η ντομάτα από το μποστάνι και τα κολοκύθια να κόπηκαν το ίδιο πρωί. Στο ντουλάπι υπάρχουν οι χυλοπίτες που έφτιαξε με τις ξαδέρφες της, κάπου στην άκρη φουσκώνει το ζυμάρι και στο τραπέζι υπάρχει σχεδόν πάντα ένα κομμάτι τυρί.

Το καλοκαίρι, όταν παιδιά και εγγόνια επιστρέφουν στο χωριό, αυτό το μικρό κουζινάκι καλείται ξαφνικά να ταΐσει πολύ περισσότερο κόσμο. Και τα καταφέρνει με φαγητά απλά, γνώριμα, φτιαγμένα με ό,τι δίνει η εποχή και ό,τι υπάρχει στο σπίτι. Φαγητά τόσο δεμένα με τις διακοπές στο χωριό, ώστε πολλές φορές τα περιμένουμε πριν ακόμη φτάσουμε.

Από τα γεμιστά και τον καγιανά μέχρι τα τηγανητά αυγά με πατάτες, τις χυλοπίτες και τα μικρά ψάρια στο τηγάνι, συγκεντρώνουμε 15 συνταγές που έχουν περάσει από αμέτρητα οικογενειακά τραπέζια και στο τέλος κρατάμε χώρο για μία ακόμη φέτα από το προζυμένιο ψωμί που χρειάζεται, σχεδόν, πάντα.

Δείτε επίσης
Καλοκαίρι στο τηγάνι: 14 λαχταριστές συνταγές με κολοκυθάκια και μελιτζάνες

Γεμιστά με ντομάτες, πιπεριές και κολοκυθάκια
Αν έπρεπε να διαλέξουμε ένα ταψί που να μυρίζει καλοκαίρι, δύσκολα θα ξεπερνούσε τα γεμιστά. Οι πιο ώριμες ντομάτες, τα κολοκυθάκια και οι πιπεριές από το μποστάνι αδειάζουν, γεμίζουν με ρύζι, μυρωδικά και τη σάρκα της ντομάτας και μπαίνουν στον φούρνο μαζί με χοντροκομμένες πατάτες. Τρώγονται ζεστά, χλιαρά ή ακόμη και την επόμενη ημέρα, με φέτα και ψωμί δίπλα. Δείτε εδώ την πλήρη εκτέλεση της συνταγής.

Αυγά με πατάτες και φέτα
Δεν χρειάζεται πάντα κατσαρόλα που σιγοβράζει για να μαζευτεί η οικογένεια γύρω από το τραπέζι. Μερικά φρέσκα αυγά, πατάτες κομμένες στο χέρι και ένα τηγάνι αρκούν. Το ζητούμενο είναι το αυγό να παραμείνει αφράτο ώστε στο τέλος να γίνει η απαραίτητη βουτιά με την πατάτα, την φέτα και, ακόμη καλύτερα, με μια χοντρή φέτα ψωμί. Δείτε βήμα-βήμα τη συνταγή εδώ.

Καγιανάς με ώριμες ντομάτες
Όταν οι ντομάτες του καλοκαιριού έχουν ωριμάσει για τα καλά, ο καγιανάς είναι από τους πιο απλούς τρόπους να αξιοποιηθούν. Ντομάτα, αυγά και εξαιρετικό ελαιόλαδο είναι αρκετά για τη βασική εκδοχή του, ενώ από τόπο σε τόπο και από σπίτι σε σπίτι μπορεί να προστεθεί φέτα, άλλο τυρί ή ακόμη και σύγκλινο. Είναι από τα φαγητά που ξεκινούν ως «κάτι γρήγορο» και τελικά τελειώνουν ένα ολόκληρο καρβέλι ψωμί. Δείτε βήμα- βήμα πώς να φτιάξετε τον καγιανά εδώ.

Χυλοπίτες με κόκορα ή κοτόπουλο
Σε πολλά σπίτια του χωριού οι χυλοπίτες δεν αγοράζονται την τελευταία στιγμή. Φτιάχνονται σε ποσότητα, στεγνώνουν καλά και φυλάσσονται για τους επόμενους μήνες. Όταν στο τραπέζι υπάρχει χρόνος και αρκετός κόσμος, μαγειρεύονται με κόκορα ή κοτόπουλο και μπόλικη σάλτσα ντομάτας. Τριμμένο τυρί από πάνω και το κυριακάτικο φαγητό είναι έτοιμο. Δείτε εδώ την συνταγή της Σταυριανής Ζερβακάκου για κόκορα μπαρδουνιώτικο.

Φασολάκια λαδερά
Το καλοκαιρινό μποστάνι έχει τον τρόπο του να αποφασίζει τι θα φάμε. Όταν τα φασολάκια είναι στην εποχή τους, μπαίνουν στην κατσαρόλα με ώριμη ντομάτα, κρεμμύδι, πατάτες και εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο και μαγειρεύονται μέχρι να μελώσει η σάλτσα τους. Φέτα και φρέσκο ψωμί στο τραπέζι είναι σχεδόν απαραίτητα. Δείτε την πλήρη εκτέλεση της συνταγής εδώ.

Κεφτεδάκια με πατάτες στο ίδιο τηγάνι
Υπάρχουν φαγητά που φτάνουν στο τραπέζι και άλλα που αρχίζουν να εξαφανίζονται από την ώρα που βγαίνουν από το τηγάνι. Τα κεφτεδάκια ανήκουν χωρίς αμφιβολία στη δεύτερη κατηγορία. Με δυόσμο ή μαϊντανό, ανάλογα με τη συνταγή του σπιτιού, και μια μεγάλη τηγανιά πατάτες δίπλα, είναι από τα φαγητά που δύσκολα αφήνουν περίσσευμα. Δείτε τη συνταγή της μαγείρισσας Μαντώ Ηλιοπούλου εδώ.

Μπαρμπούνια και μικρά ψάρια στο τηγάνι
Στα παραθαλάσσια και νησιωτικά χωριά, το καλοκαιρινό τραπέζι έχει και τη μυρωδιά του τηγανητού ψαριού. Μπαρμπούνια και κουτσομούρες, αλλά και μαρίδα, γαύρος ή αθερίνα, ανάλογα με το τι έβγαλε η θάλασσα και τι βρέθηκε στην αγορά. Λίγο αλεύρι, καυτό λάδι και λεμόνι στο τέλος. Από τα φαγητά που τρώγονται καλύτερα μόλις βγουν από το τηγάνι. Δείτε την συνταγή για μπαρμπούνια με έξτρα αρωματική γαρνιτούρα.

Κολοκυθάκια με αυγά
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα της κουζίνας που μαγειρεύει αυτό που έχει διαθέσιμο. Τρυφερά κολοκυθάκια από τον κήπο, αυγά από το κοτέτσι και μέσα σε λίγη ώρα υπάρχει φαγητό στο τραπέζι. Απλό, οικονομικό και πολύ καλοκαιρινό, είναι από εκείνα τα πιάτα που συναντάμε συχνότερα στο χωριό παρά στις κουζίνες της πόλης. Δείτε την πλήρη εκτέλεση της συνταγής για κρητικό σφουγγάτο με κολοκυθάκια και ξινομυζήθρα.

Μπριάμ στον φούρνο
Μελιτζάνες, κολοκύθια, πιπεριές, ντομάτες και πατάτες συγκεντρώνουν σχεδόν ολόκληρο το καλοκαιρινό μποστάνι σε ένα ταψί. Το μπριάμ δεν χρειάζεται πολλά πέρα από καλό ελαιόλαδο, μυρωδικά και αρκετό χρόνο στον φούρνο ώστε τα λαχανικά να ψηθούν και οι άκρες τους να πάρουν χρώμα. Και είναι ακόμη καλύτερο όταν δεν σερβίρεται καυτό αλλά έχει προλάβει λίγο να σταθεί. Δείτε την πλήρη εκτέλεση της συνταγής εδώ.

Κολοκυθοκεφτέδες
Όταν τα κολοκύθια είναι πολλά, πρέπει να βρεθούν πολλοί τρόποι για να μαγειρευτούν. Οι κολοκυθοκεφτέδες είναι ένας από τους καλύτερους. Τριμμένο κολοκύθι, μυρωδικά, τυρί και ένα τηγάνι αρκούν για να γίνουν τραγανοί απ’ έξω και μαλακοί στο εσωτερικό. Συνήθως ο πρώτος γύρος τρώγεται όρθιος στην κουζίνα πριν ετοιμαστεί ο δεύτερος. Δείτε τη συνταγή του Ηλία Μαμαλάκη για κολοκυθοκεφτέδες με σάλτσα ντομάτας.

Ομελέτα με πατάτες ή κολοκυθάκια
Τα αυγά του κοτετσιού εμφανίζονται ξανά στο τραπέζι, αυτή τη φορά σε μια χορταστική ομελέτα. Με τηγανητές πατάτες όταν θέλουμε κάτι πιο πλούσιο ή με κολοκυθάκια όταν ο κήπος έχει πάλι περισσότερα απ’ όσα προλαβαίνουμε να μαγειρέψουμε. Είναι το φαγητό που μπορεί να γίνει σε λίγα λεπτά για όσους γύρισαν πεινασμένοι από τη θάλασσα. Δείτε τη συνταγή του σεφ Σωτήρη Ευαγγέλου για «Φρουτάλια» με λουκάνικα Τζουμαγιάς, πατάτες και κολοκυθάκια.

Κοτόπουλο με πατάτες στον φούρνο
Μπορεί να μην είναι αποκλειστικά καλοκαιρινό, αλλά δύσκολα λείπει από τα οικογενειακά τραπέζια των διακοπών. Το κοτόπουλο μπαίνει στο μεγάλο ταψί μαζί με πατάτες, λεμόνι, ελαιόλαδο και μυρωδικά και ο φούρνος αναλαμβάνει τα υπόλοιπα. Είναι από εκείνες τις ασφαλείς επιλογές που μπορούν να ταΐσουν πολλούς χωρίς να κρατήσουν τον μάγειρα όλο το πρωί πάνω από την κατσαρόλα. Ο Δημήτρης Παπαζυμούρης μάς αποκαλύπτει όλα τα μυστικά για το ψήσιμο σαν της γιαγιάς.

Χωριάτικη πίτα με χειροποίητο φύλλο
Το τραπέζι της γιαγιάς χωρίς πίτα θα ήταν μισό. Το φύλλο ανοίγει στον πάγκο και η γέμιση ακολουθεί ό,τι υπάρχει διαθέσιμο: χόρτα, τυρί ή συνδυασμός των δύο. Η πίτα έχει επιπλέον ένα σημαντικό πλεονέκτημα για το σπίτι τις καλοκαιρινές ημέρες που είναι συχνά γεμάτο κόσμο: τρώγεται οποιαδήποτε ώρα της ημέρας, από το πρωινό μέχρι το βραδινό. Δείτε τη συνταγή για την κλασική σπανακοτυρόπιτα εδώ.

Τηγανητές πιπεριές και μελιτζάνες
Δεν είναι απαραίτητο κάθε τι που βγαίνει από το κουζινάκι να αποτελεί ολοκληρωμένο κυρίως πιάτο. Οι πιπεριές και οι μελιτζάνες του καλοκαιριού κόβονται και τηγανίζονται, σερβίρονται με λίγο ξίδι ή σκόρδο και καταλήγουν στη μέση του τραπεζιού. Δίπλα τους ένα κομμάτι φέτα και φρέσκο ψωμί μπορούν κάλλιστα να μετατρέψουν τον μεζέ σε κανονικό γεύμα. Δείτε εδώ τη συνταγή για πράσινες πιπεριές με ντομάτα και φέτα από τον «Κοντοσώρο», στο Ξινό Νερό.

Τηγανίτες με μέλι
Και κάποια στιγμή ακούγεται η ερώτηση: «Θέλετε να σας κάνω λίγες τηγανίτες;». Η απάντηση είναι συνήθως δεδομένη. Ένας απλός χυλός, το τηγάνι που επιστρέφει στη φωτιά και λίγα λεπτά αργότερα οι τηγανίτες φτάνουν ζεστές στο τραπέζι. Με μέλι, κανέλα ή ακόμη και σκέτη ζάχαρη είναι ίσως ο πιο ταιριαστός τρόπος να τελειώσει αυτή η λίστα. Δείτε εδώ τη συνταγή για να φτιάξετε κι εσείς την τραβηχτή πίτα της Μάνης.

+1. Το προζυμένιο ψωμί της γιαγιάς

Το προζυμένιο ψωμί είναι εκεί για να βουτήξει στον κρόκο του αυγού και στη σάλτσα από τα φασολάκια, να συνοδεύσει τα γεμιστά και τον καγιανά, να δεχτεί λίγο λάδι και ντομάτα όταν δεν χρειάζεται τίποτε περισσότερο. Σε αρκετά σπίτια το προζύμι διατηρείται και ανανεώνεται από φούρνισμα σε φούρνισμα. Και όσο κι αν σήμερα μπορούμε να αγοράσουμε εξαιρετικό ψωμί σχεδόν παντού, το καρβέλι που κόβεται ακόμη χλιαρό πάνω στο τραπέζι του χωριού παραμένει κομμάτι της ίδιας κουζίνας που ξέρει να κάνει πολλά με λίγα. Δείτε τη συνταγή για το προζυμένιο ψωμί που φτιάχνει το microbakery Black Salami.

Δείτε επίσης

Η αγάπη σ’ ένα τάπερ: 7 μαγείρισσες – μητέρες μοιράζονται μαζί μας τις συνταγές τους

Οι πίτες του καλοκαιριού: 20 συνταγές που δεν χορταίνουμε

Μελιτζάνες με φέτα – 8 συνταγές για τον απόλυτο καλοκαιρινό συνδυασμό