Στην Πλατεία Ελευθερίας, η Δημοτική Αγορά της Κω λειτουργεί από τη δεκαετία του 1930. Κάποτε είχε κρεοπωλεία, ψαράδικο και πάγκους με φρούτα και λαχανικά. Σήμερα η εικόνα είναι διαφορετική.
Βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το Αρχαιολογικό Μουσείο και λίγα λεπτά με τα πόδια από την Αρχαία Αγορά, ενώ γύρω από την πλατεία βρίσκονται μερικά από τα χαρακτηριστικότερα κτίρια που κατασκευάστηκαν την περίοδο της Ιταλοκρατίας.
Περπατώντας στα σοκάκια της παλιάς πόλης, φτάσαμε στην πλατεία και κατευθύνθηκα προς την αγορά. Στην πρόσοψη ξεχωρίζουν δύο τσαμπιά σταφυλιού, ένα λευκό και ένα μαύρο, που παραπέμπουν στην αμπελουργική παράδοση του νησιού. Στο κέντρο της αγοράς υπάρχει ακόμη ένας μεγάλος πάγκος με φρούτα και λαχανικά. Γύρω του βρίσκουμε μέλι, ελαιόλαδο, ελιές, αποξηραμένα φρούτα, βότανα, μπαχαρικά και δεκάδες συσκευασμένα τρόφιμα. Ανάμεσά τους υπάρχουν πλέον μαγνητάκια, κεραμικά, καλάθια, διακοσμητικά και κάθε λογής αναμνηστικά από την Κω και την Ελλάδα γενικότερα.
Η Κως δέχεται μεγάλο αριθμό επισκεπτών κάθε χρόνο και η Δημοτική Αγορά είναι μία από τις στάσεις τους. Αναπόφευκτα, η σημερινή της εικόνα έχει προσαρμοστεί σε αυτό το κοινό, οπότε έχει ενδιαφέρον να δούμε τι έχει απομείνει από την παλιά της χρήση και τι έχει προστεθεί σχεδόν έναν αιώνα μετά.
Δείτε επίσης
Τι κάνει την γαστρονομική ταυτότητα της Ρόδου ξεχωριστή;
Η αγορά που χτίστηκε μετά τον σεισμό του 1933
Η ιστορία του κτιρίου συνδέεται με τον καταστροφικό σεισμό που έπληξε την Κω στις 23 Απριλίου του 1933. Μεγάλο μέρος της πόλης καταστράφηκε και η ιταλική διοίκηση προχώρησε στον επανασχεδιασμό της. Η Δημοτική Αγορά ήταν ένα από τα νέα κτίρια και σχεδιάστηκε από τον Ιταλό αρχιτέκτονα Rodolfo Petracco τον Οκτώβριο του 1933, με σκοπό να στεγάσει την υπαίθρια μέχρι τότε αγορά, γνωστή ως Mercato delle Erbe. Ολοκληρώθηκε στα τέλη του 1935.
Η διάταξή της ακολουθούσε τις ανάγκες της εποχής. Στη βόρεια πλευρά υπήρχαν έξι κρεοπωλεία και ένα γωνιακό ψαράδικο, στη νότια τρία καταστήματα γενικού εμπορίου και στο κεντρικό αίθριο οι πάγκοι των οπωροπωλών. Μάλιστα, μαρτυρίες των περιηγητών στην Κω περιγράφουν τον χώρο γεμάτο προϊόντα που έφθαναν από τα χωριά του νησιού: ντομάτες, σταφύλια, σύκα, πεπόνια, καρπούζια, αχλάδια και άλλα φρούτα και λαχανικά. Στην αγορά κατέβαιναν παραγωγοί και κάτοικοι από διαφορετικά σημεία του νησιού και γύρω της αναπτυσσόταν μεγάλο μέρος της εμπορικής κίνησης της πόλης.
Στην πρόσοψη ξεχωρίζουν τα δύο ανάγλυφα τσαμπιά σταφυλιού. Σύμφωνα με τοπικές ιστορικές πηγές, προστέθηκαν τη δεκαετία του 1940 με πρωτοβουλία του Γ. Κουτσουράδη, πρώτου δημάρχου της ελεύθερης Κω, και αναπαριστούσαν μαύρο και λευκό, ντόπιο σταφύλι.
Από τα φρέσκα προϊόντα στα βότανα και τα μπαχαρικά
Τα φρούτα και τα λαχανικά δεν έχουν φύγει από τη Δημοτική Αγορά. Ο κεντρικός πάγκος είναι γεμάτος μπανάνες, εσπεριδοειδή, ντομάτες και άλλα φρέσκα προϊόντα. Πολύ μεγαλύτερο μέρος της σημερινής προσφοράς, ωστόσο, καταλαμβάνουν τα τυποποιημένα τρόφιμα.
Αυτό που τραβάει αμέσως το βλέμμα είναι τα βότανα, τα μπαχαρικά και τα καρυκεύματα. Υπάρχουν ελληνικά προϊόντα, αλλά και πολλά που δεν έχουν ελληνική προέλευση. Υπάρχουν επίσης δεκάδες έτοιμα μείγματα σε διάφανες συσκευασίες, με ονομασίες όπως tzatziki, gyros ή chicken. Δίπλα τους βρίσκουμε διαφορετικά αλάτια, ξηρούς καρπούς, αποξηραμένα φρούτα, γλυκά κουταλιού, μαρμελάδες και άλλα παραδοσιακά προϊόντα.
Πλέον, ό,τι πωλείται στη Δημοτική Αγορά της Κω δεν είναι απαραίτητα προϊόν της Κω. Στα ράφια βρήκαμε συσκευασμένα σύκα από τη Μεσσηνία, εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο από την Κρήτη, τυποποιημένα γλυκά από την Καβάλα. Αντίστοιχα, βρήκαμε πολλά μείγμα καρυκευμάτων που παραπέμπουν στην ελληνική κουζίνα.
Τι παράγει η Κως
Το νησί έχει δική του αγροτική και γαστρονομική παραγωγή. Στην Κω παράγεται ελαιόλαδο, κρασί, μέλι, τυριά, ελιές, κάπαρη, γλυκά του κουταλιού και μαρμελάδες, ενώ η παραγωγή φρούτων και λαχανικών έχει μακρά παρουσία στην οικονομία του νησιού.
Από τα γνωστότερα τοπικά προϊόντα είναι και το κρασοτύρι ή τυρί της Πόσιας, που παραδοσιακά ωριμάζει μέσα σε οινολάσπη και συνδέεται στενά με την οινική παράδοση της Κω.
Η παλιά βρύση είναι ακόμη εκεί
Ανάμεσα στους πάγκους σώζεται η μαντεμένια βρύση στο κέντρο του χώρου. Στις παλιές περιγραφές της αγοράς γίνεται αναφορά στη βρύση γύρω από την οποία αναπτύσσονταν οι πάγκοι των οπωροπωλών. Σήμερα βρίσκεται στο ίδιο σημείο, μόνο που γύρω της βλέπουμε καλάθια με συσκευασμένα προϊόντα και μεγάλες φυσικές λούφες.
Σχεδόν 90 χρόνια μετά τα εγκαίνιά της, η Δημοτική Αγορά δεν είναι η αγορά όπου οι κάτοικοι πήγαιναν για το κρέας, το ψάρι και τα λαχανικά της ημέρας. Άλλωστε ούτε η πόλη γύρω της είναι ίδια. Παραμένει όμως ένα από τα πιο χαρακτηριστικά κτίρια στο κέντρο της Κω και αξίζει να μπούμε, ακόμη κι αν δεν έχουμε σκοπό να αγοράσουμε κάτι. Να περάσουμε από τον πάγκο με τα φρέσκα προϊόντα, να ψάξουμε ανάμεσα στα βότανα και τα μπαχαρικά, να εξερευνήσουμε τη μεγάλη ποικιλία σε μέλια και εξαιρετικά παρθένα ελαιόλαδα.
Δείτε επίσης
Σκιάθος: Τα εστιατόρια, οι γεύσεις και τα τοπικά προϊόντα που αξίζει να ανακαλύψετε
Καβουρμάς, μπάμπω και γηγενείς ποικιλίες: Ταξίδι στην κουζίνα του Έβρου
