Τα λαζαράκια δεν είναι τόσο δύσκολα όσο φαίνονται. Με σωστά βήματα, καλή ζύμη και λίγο προσεκτικό πλάσιμο, μπορούμε να τα φτιάξουμε στο σπίτι χωρίς άγχος και με πολύ ωραίο αποτέλεσμα.
Τα λαζαράκια μπορεί να φαίνονται μπελαλίδικα, όμως στην πράξη είναι από τα πιο όμορφα και συμβολικά πασχαλινά ζυμώματα που μπορούμε να φτιάξουμε στο σπίτι. Το μόνο που χρειάζονται είναι σωστή σειρά στα βήματα, λίγη υπομονή με τη ζύμη και προσοχή στο πλάσιμο. Σε αυτόν τον οδηγό βλέπουμε πώς γίνονται τα λαζαράκια βήμα-βήμα, ώστε να πετύχουν ακόμη κι αν τα δοκιμάζουμε πρώτη φορά.
Τι είναι τα λαζαράκια και γιατί τα φτιάχνουμε
Το Σάββατο του Λαζάρου είναι η ημέρα που οι Έλληνες γιορτάζουν την «πρώτη ανάσταση», την έγερση του φίλου του Χριστού, του «αγέλαστου» Λάζαρου, που ο Χριστός νίκησε τον θάνατο. Το Σάββατο του Λαζάρου θεωρείται η ημέρα του θανάτου και της ζωής. Σε κάποια χωριά οι αγρότες δεν μαζεύουν εκείνη τη μέρα τη σοδειά τους, γιατί φοβούνται ότι οι καρποί της γης φέρνουν τον θάνατο μέσα τους.
Σχεδόν πανελλαδικά, με το έθιμο των λαζαροκούλουρων οι ζώντες τιμούν, μαρτυρούν και ανακαλούν μνήμες των ανθρώπων που έφυγαν από τη ζωή. Οι γυναίκες με τα παιδιά ζυμώνουν ανθρωπόμορφα ψωμάκια, που παίρνουν μαζί τους σε καλαθάκια για να ψάλλουν τα κάλαντα του Λαζάρου. Σε μερικές περιοχές, όπως στα ορεινά του Ρεθύμνου, οι γυναίκες ζυμώνουν μικρές και μεγαλύτερες κουλούρες τις οποίες πλουμίζουν με σταυρούς, στέφανα και άνθη. Τις τοποθετούν στον ναό, διαβάζονται κατά τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας και στη συνέχεια κόβονται σε κομμάτια, από τα οποία ένα κρατά η οικογένεια του νεκρού. Τα υπόλοιπα μοιράζονται σε δίσκους και πανέρια και τα μοιράζει ο ιερέας στην πλατεία του χωριού, στα καφενεία και στα καταστήματα.
Σε πολλές περιοχές, την παραμονή της γιορτής οι Λαζαρίνες, μικρά και νεαρά κορίτσια, μαζεύουν λουλούδια από τους αγρούς και στολίζουν το καλαθάκι τους. Την επομένη, ντυμένες με τοπικές ενδυμασίες, γυρίζουν από σπίτι σε σπίτι τραγουδώντας τον Λάζαρο και εισπράττοντας ένα μικρό φιλοδώρημα, χρήματα, αυγά, φρούτα ή άλλα φαγώσιμα.
Η συνταγή βήμα-βήμα για τα λαζαράκια
1 ώρα και 45΄ | Μέτρια εύκολο | Συνταγή για 18-20 τεμ.
Τα υλικά που χρειάζονται για τα λαζαράκια
600 γρ. αλεύρι για όλες τις χρήσεις
25 γρ. νωπή μαγιά ή 8 γρ. ξηρή μαγιά
230 ml νερό
1 πορτοκάλι
70 ml εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο
160 γρ. ζάχαρη κρυσταλλική
2 ξυλάκια κανέλας
2 τεμ. αστεροειδές
γλυκάνισο ή ½ κ.γ.
γλυκάνισο σε σπόρους
1 δαφνόφυλλο
¼ κουτ. γλυκού αλάτι
40 μοσχοκάρφια
Πώς φτιάχνουμε τη ζύμη σωστά
Σε ένα κατσαρολάκι βάζουμε τα 150 ml από το νερό μαζί με τα μπαχαρικά, 1 φλούδα από το πορτοκάλι και το δαφνόφυλλο να πάρουν 2-3 καλές βράσεις. Αποσύρουμε και αφήνουμε να πέσει η θερμοκρασία του. Ζεσταίνουμε το υπόλοιπο νερό και διαλύουμε καλά τη μαγιά, μαζί με 1 κουτ. σούπας από τη ζάχαρη και 2 κουτ. σούπας από το αλεύρι. Αφήνουμε το μείγμα σε ζεστό σημείο για 20΄ να ενεργοποιηθεί.
Περνάμε το νερό από ψιλή σήτα, για να αφαιρέσουμε τα μπαχαρικά, το βάζουμε σε μπολ, προσθέτουμε τον χυμό από το πορτοκάλι και το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο. Σε ένα μπολ κοσκινίζουμε το αλεύρι και το αλάτι, προσθέτουμε τη ζάχαρη, τη φουσκωμένη μαγιά και το υγρό μείγμα. Ζυμώνουμε μέχρι να ενωθούν τα υλικά και να έχουμε μια ωραία, ελαστική, εύπλαστη ζύμη. Αφήνουμε 25΄ να ξεκουραστεί η ζύμη και προθερμαίνουμε τον φούρνο στους 180οC. Χωρίζουμε τη ζύμη σε ζυμαράκια των 60 γρ. και πλάθουμε τις φιγούρες για τα λαζαράκια σαν φραντζολάκια.
Πώς πλάθουμε τα λαζαράκια βήμα-βήμα
Κόβουμε ένα μικρό κομματάκι από το ζυμάρι, πλάθουμε σε κορδόνι, τυλίγουμε το κορδόνι σταυρωτά γύρω από τη μέση και βάζουμε 2 μοσχοκάρφια για μάτια. Τοποθετούμε τα λαζαράκια σε δίσκο ψησίματος που έχουμε στρώσει αντικολλητικό χαρτί. Αλείφουμε τα λαζαράκια με λίγο εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο και ψήνουμε για 25-30 λεπτά στους 180οC.
Τα πιο συχνά λάθη στα λαζαράκια
Τα λαζαράκια δεν αποτυγχάνουν στην τύχη. Στις περισσότερες περιπτώσεις, το πρόβλημα βρίσκεται σε μικρές λεπτομέρειες στη ζύμη, στο φούσκωμα ή στο πλάσιμο. Αυτά είναι τα πιο συχνά λάθη που επηρεάζουν το αποτέλεσμα:
1. Η μαγιά δεν ενεργοποιείται σωστά
Αν το νερό ή το γάλα είναι πολύ ζεστό, «σκοτώνει» τη μαγιά. Αν είναι κρύο, δεν ενεργοποιείται. Το αποτέλεσμα είναι μια ζύμη που δεν φουσκώνει και βγαίνει βαριά. Η σωστή θερμοκρασία είναι χλιαρή, γύρω στους 35–38°C.
2. Λάθος υφή στη ζύμη
Πολλοί προσθέτουν περισσότερο αλεύρι από όσο χρειάζεται, με αποτέλεσμα σφιχτή ζύμη και σκληρά λαζαράκια. Η ζύμη πρέπει να είναι μαλακή και ελαφρώς ελαστική, όχι στεγνή.
3. Δεν δίνουμε χρόνο στο φούσκωμα
Αν δεν αφήσουμε τη ζύμη να διπλασιαστεί σε όγκο, τα λαζαράκια θα βγουν πυκνά και άψητα στο εσωτερικό. Το φούσκωμα θέλει χρόνο και σταθερή θερμοκρασία, χωρίς βιασύνη.
4. Κακό πλάσιμο
Το σχήμα δεν είναι μόνο αισθητικό. Αν δεν τυλιχτούν σωστά, μπορεί να «ανοίξουν» στο ψήσιμο και να χάσουν τη μορφή τους. Χρειάζεται σφιχτό αλλά όχι υπερβολικό τύλιγμα.
5. Υπερβολικό ή ανεπαρκές ψήσιμο
Αν μείνουν λίγο, θα είναι άψητα μέσα. Αν παραψηθούν, στεγνώνουν γρήγορα. Θέλουν μέτριο φούρνο και προσοχή στον χρόνο, μέχρι να πάρουν χρυσαφένιο χρώμα.
6. Παραλείπεται το δεύτερο φούσκωμα
Μετά το πλάσιμο, τα λαζαράκια χρειάζονται λίγη ξεκούραση πριν μπουν στον φούρνο. Αν τα ψήσουμε αμέσως, δεν θα αποκτήσουν σωστή υφή.
Διαβάστε επίσης
Το τσουρέκι της Λαμπρής: Ιστορία, συμβολισμοί και 3 συνταγές που αντέχουν στον χρόνο
Τι τρώμε τη Σαρακοστή; 10 σαρακοστιανά φαγητά με ιστορία για το ελληνικό τραπέζι
Κυρά Σαρακοστή: Ποιο είναι το παλιό έθιμο και πώς συνδέεται με το Πάσχα
